Wie bij “depressiebehandeling” automatisch denkt aan pillen en praattherapie heeft geen ongelijk maar mist anno 2026 een opvallende derde speler, namelijk de levensstijl met voeding als een van de krachtigste hefbomen. In een nieuw expert-consensusstatement van het American College of Lifestyle Medicine leggen internationale experts uit waarom een bord vol echte voeding soms meer impact kan hebben dan we lang durfden toegeven.
Van ultra-processed naar ultra-probleem of waarom bewerkt eten je stemming kan ondermijnen
De consensus is kristalhelder dat een voedingspatroon dat hoog is aan zout, verzadigde vetten, gefrituurd en geraffineerde koolhydraten en laag in vezels (veel ultra-processed foods of UPF) samen gaat met een hogere kans op depressie. In dezelfde lijn verwijzen de auteurs naar data waaruit blijkt dat een UPF-rijk dieet geassocieerd is met o.a. een 81% hoger risico op het ontwikkelen van depressie plus meer “mentally unhealthy days”. Mogelijke verklaringen? Denk aan neuro-inflammatie, ontregeling van stress-systemen en effecten op het neuro-endocriene systeem.
De “plant-forward” ommezwaai, mediterraans eten als mentale boost
De experts zien voordelen in een plant-predominant aanpak met volwaardig voedsel (vaak mediterraan geïnspireerd), rijk aan vezels en polyfenolen. Dat dieet wordt gekoppeld aan een lager risico op depressie. In een aangehaalde meta-analyse hadden mensen die mediterraans aten een 33% lager relatief risico op depressie. Nog opvallender is dat in een studie waarbij mensen met depressieve klachten begeleiding kregen om gezonder te eten (meer echte voeding, minder fastfood en ultrabewerkte producten) bleek dat je bijna vergelijkbare beterschap zag dan met klassieke antidepressiva.
Darmen, brein en… vezels, de gut-feel is niet alleen poëzie
Waarom zou wat je eet eigenlijk invloed hebben op hoe je je voelt? Wel simpel gezegd, je buik praat mee met je hoofd. In je darmen leven miljarden bacteriën die reageren op wat je eet. Die beïnvloeden op hun beurt ontsteking, stress en zelfs je gemoed. Wat er op je bord ligt kan dus letterlijk mee bepalen hoe je stemming is. Concreet wil dat zeggen meer plantaardig, meer vezels, meer variatie, want dat ondersteunt een gunstigere microbiotische-omgeving. Interessant detail: over ketogene of zeer koolhydraatarme diëten zijn de experts opvallend voorzichtig. Er is volgens hen onvoldoende bewijs voor effectiviteit bij depressie.